Gezi Alemi

e-Posta:    Şifre:     Kaydol | Şifremi Unuttum
 
Gezi Alemi ::::: Dünya Mirası Listesi ::::: Yeni Lanark        
Ülke Şehir Kategori Ekleme Düzenleme Okunma Yorum Yazan 
İskoçya Glasgow Kültür Mirası 19 Mayıs 2013 19 Mayıs 2013 2079 0 Arif 

 Yeni Lanark
 İskoçya » Glasgow
 (Kültür Mirası)

İskoçya'nın başkenti Glasgow'un yaklaşık 40 km güneydoğusunda bulunan Yeni Lanark, muhteşem İskoçya peyzajının bir parçası olan küçük bir köydür. 1783 yılında Richard Arkwright İskoçya'ya gelerek, İskoçya keten iplik tüccarlarının başında gelen ve aynı zamanda İskoçya Royal Bankın Glaskow acentası olan David Dale ile bir araya geldi. 1785 yılında, Arkwright suyla çalışan değirmenler yardımıyla eşi benzeri görülmemiş bir ölçekte iplik üretimini sağlayan pamuk eğirme patentini alarak Yeni Lanark'ı kurdu.


Yeni Lanark'daki ilk imalathane 1786 yılında üretime başladı. Burada çalışan işçilerin kalmaları için evlere gereksinim vardı. Clyde nehrinin çevresindeki arazinin dar olması nedeniyle bu evler 3-4 katlı bloklar halinde yapıldı. O zamanki şartlarda işçilerin kaldığı başka evlerden daha kaliteli olarak yapılmışlardı. Dale, işçilere iyi davranan insancıl bir işverendi. Yaklaşık 10 yıl kadar sonra bu evlerin yanına bir de okul inşa etti.

 
 

 Robert Owen'ın evi... Kaynak: © Gordon Brown / Wikimedia Commons / CC-BY-SA-2.0
 
 

1799 yılında Dale'in kızıyla evlenen Gallerli bir pamuk eğiricisi olan Robert Owen'la bir ortaklığa gidildi. Owen 1809 yılında köyü ve imalathaneyi yeniden organize etti ve işleri sıkılaştırdı. Owen'ın hayırseverliği ile idealistliği, suç, fakirlik ve sefaleti engelleyerek, Napolyon savaşları sonrasında bölgenin çekiciliğini arttırdı. Owen, 1828 yılında işi bırakmasına rağmen 1858 yılındaki ölümüne kadar fikirlerini geliştirmeye devam etti.

 
 

1785 yılıyla 1968 yılları arası pek çok bina yangın ve diğer sebeplerden dolayı yok oldu, yerlerine yenileri inşa edildi. Ama köyün bugünkü görünümü, altın çağını yaşadığı 19.yüzyılın ilk yarısındaki görünümüne oldukça yakındır. Bugün bile köy, Robert Owen'ın o zaman yarattığı yeni ahlaki ortamın fiziksel izlerini taşımaktadır. Yeni Lanark çalışan bir toplumun ihtiyaçları ve vizyonu çerçevesinde düzenlenmiş muhteşem bir peyzajdır. Bireysel binaların yarattığı tezat ve çeşitliliğe rağmen, orantılı, iyi işçiliğe sahip ve basit ayrıntılarla oluşturulan binalar ana temayı oluşturmaktadır. Bu binaların ortak dili, köyde anıtsal bir karakter yaratarak Dale ve Owen'ın idealistik mesajlarını günümüze taşımaktadır.



KAYNAK : © UNESCO World Heritage Center

ÇEVİRİ : © Arif Oral / Gezialemi.com

AVATAR: © mrpbps / Wikimedia Commons / CC-BY-2.0

 
 

 Kaynak: © Bert Kaufmann / Wikimedia Commons / CC-BY-2.0
 
 

Dünya Miras Listesine Alınma Tarihi: 2001

Liste Sıra No: 429

Niteliği: Kültürel

Yeri: Lanark, Glasgow, İskoçya

Koordinatlar: N55 39 48 W3 46 59

Linkler: © UNESCO İnternet Sitesi

© Gezialemi Dünya Mirası Listesi


 
İskoçya
Ana Sayfa
  İskoçya
Dünya Mirasları
  Glasgow
Ana Sayfa
  Glasgow
Dünya Mirasları



 Yazılan Yorumlar...
  Henüz Yorum Yazılmamıştır
 Yorum yazmak isterseniz...
 
Yorum Yazabilmek İçin Üye Girişi Yapmalısınız.


Son Eklenen Dünya Mirası
Nakş-ı Cihan Meydanı (İmam Meydanı)
(14 Eylül 2017)
İsfahan Mescid-i Cuma
(13 Eylül 2017)
Yezd Tarihi Kenti
(12 Eylül 2017)
Günbed-i Kavus
(12 Eylül 2017)
Gülistan Sarayı
(11 Eylül 2017)
Meymand Kültürel Peyjazı
(08 Eylül 2017)
Bisotun
(06 Eylül 2017)
Bem ve Kültürel Manzarası
(05 Eylül 2017)
Nevruz
(05 Eylül 2017)
Aş Pilav, Geleneksel Bir Yemek ve Tacikistan'daki Sosyal ve Kültürel Bağlamları
(04 Eylül 2017)