Gezi Alemi

e-Posta:    Şifre:     Kaydol | Şifremi Unuttum
 
Gezi Alemi ::::: Dünya Mirası Listesi ::::: Kuseyr Amra        
Ülke Şehir Kategori Ekleme Düzenleme Okunma Yorum Yazan 
Ürdün Ürdün Genel Kültür Mirası 05 Temmuz 2013 05 Temmuz 2013 10436 0 Cemil 

 Kuseyr Amra
 Ürdün » Ürdün Genel
 (Kültür Mirası)

Kuseyr Amra, İslamiyet öncesi laik kültür ile aşılanmış olan, fakat katı dini ortamı dolayısıyla görsel  sanatlar bakımından geride sadece önemsiz izler bırakan Emevi Medeniyetine ilişkin müstesna bir tanıklığı taşımaktadır. Bütünüyle tamamlanmış olmamasına rağmen Kuseyr Amra, Ürdün ve Suriye'deki tüm Emevi saray ve kaleleri arasında en iyi korunan mimari eserdir.

FOTOGRAF: Daniel Case / Wikimedia Commons / CC-BY-SA 3.0

Milattan sonra 8. yüzyılın başlarında inşa edilen ve son derece iyi korunmuş olan bu çöl kalesi, hem garnizonu olan bir kaleydi hem de Emevi halifelerinin ikamet ettikleri bir sarayı barındırmaktaydı. Bu küçük sarayın en olağanüstü özelliği kabul salonu ve hamamıdır. Bunların her ikisi de ait oldukları zamanın laik sanatını yansıtan betili (1) duvar resimleri ile zengin bir şekilde süslenmiştir.

FOTOGRAF: David Bjorgen / Wikimedia Commons / CC-BY-SA 3.0

Azrak, Kharaneh ve Tubah'dan geçen kervan güzergâhından çok uzakta olmayan ve Amman'ın yaklaşık olarak 85 km. doğusunda yer alan Kuseyr Amra, Emevi halifelerinin günümüzdeki Suriye ve Ürdün çöllerinde inşa ettirdiği çok sayıdaki ikametgâhtan biridir. Bu çöl kaleleri değişik rollere sahipti. İçlerinde en azından garnizonları da barındırabilen bu kaleler, bedevi göçebelerin geleneksel varlığı ile temas kuran halifelerin rahatlama yerleriydi. Kare şekilli olan Kuseyr Amra kalesi, temellerinden başka birşeyin kalmadığı bir harabe niteliğindedir. Fakat üç nefli kabul salonu ve hamamı olan küçük kır evi, duvarlarındaki olağanüstü süslemeler ile hala ayaktadır. Avusturyalı Alois Musil tarafından 1898 yılında keşfedilen ve 1907 yılında duyurusu yapılan bu duvar resimleri, Martin Almagro isimli arkeoloğun başkanlığını yaptığı bir İspanyol uzman ekip tarafından restore edilmiştir.

FOTOGRAF: C.Vibert-Guigue / Wikimedia Commons / public domain

II. Velid dönemine işaret eden daha yakın tarihli bir teoriye rağmen, muhtemelen I. Velid döneminde inşa edilen Kuseyr Amra, kabul salonunun önemli mimari yapısı ve çok kapsamlı banyo kompleksinin varlığı nedeniyle Suriye ve Ürdün çöllerindeki çöl kaleleri arasında en ilgincidir. Kullanılacak suyu, bir noria (2)  ve bir su kemeri tarafından sağlanan Kuseyr Amra, üç odası ile Roma hamamlarına benzemektedir: soyunma odası (apodyterium), ılıklık (tepidarium) (3) ve sıcak banyo (caldarium); bunlara ilaveten servis odası

FOTOGRAF: Bontenbal / Wikimedia Commons / public domain

Ancak, Kuseyr Amra'ya eşsizliğini veren özellik, duvarlar ile kabul salonu ve hamamın tonozlarındaki (4)  betili resimlerdir. Bu resimlerde, bazı hayali temaların (hayvan müzisyenler, bir aslan tarafından kovalanan bir avcı) yanısıra tarihi konular (Emevi halifesi tarafından yenilgiye uğratılan kral figürleri), mitolojik simgeler (Şiir, Felsefe ve Tarih müzeleri - Yunanca isimleriyle), bir zodyak, avlanma sahneleri ve hamam sahneleri vb. konu edilmektedir. 

FOTOGRAF: GregAsche / Wikimedia Commons / CC-BY-SA 3.0


(1) Betili: İçinde insan, hayvan ve doğa ögeleri bulunan (resim veya heykel), figüratif. Kaynak: Güncel Türkçe Sözlük http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&arama=kelime&guid=TDK.GTS.5198b78a690de9.57284845

(2) Noria: Su dolabı Kaynak: http://tarihvemedeniyet.org/2009/12/su-toplama-sistemleri-ve-pompalar/

(3) Ilıklık: Alm. Tepidarium (Mimarlık) Roma hamamlarında soğuk sulu bölüm ile sıcak sulu bölüm arasında bulunan yer. a. bk. cehennemlik, külhan, sıcaklık, soğukluk. BSTS/Güzel Sanatlar Terimleri Sözlüğü 1968 Kaynak: http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&arama=kelime&guid=TDK.GTS.5198decc572c47.10672841

(4) Tonoz: İng. vault, (Mimarlık) Yarım silindir biçiminde tavan örtüsü. Bir kemergözünün aralıksız olarak devam etmesi ile meydana gelen örtü biçimi. a. bk. beşiktonoz, haçtonoz, taraktonoz. BSTS / Güzel Sanatlar Terimleri Sözlüğü 1968 Kaynak: http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_bts&arama=kelime&guid=TDK.GTS.5198ded866d0f4.12349644



KAYNAK: © UNESCO/World Heritage - ©www.wikipedia.org - 
ÇEVİRİ: © Cemil / Gezialemi.com

Dünya Miras Listesine Alınma Tarihi: 1985
Liste Sıra No: 327
Niteliği: Kültür Mirası
Yeri: Eastern desert - Az Zarqa, Ürdün
Koordinatlar: N31 48 6.984 E36 35 8.988

Linkler:




 
Ürdün
Ana Sayfa
  Ürdün
Dünya Mirasları
  Ürdün Genel
Ana Sayfa
  Ürdün Genel
Dünya Mirasları



 Yazılan Yorumlar...
  Henüz Yorum Yazılmamıştır
 Yorum yazmak isterseniz...
 
Yorum Yazabilmek İçin Üye Girişi Yapmalısınız.


Son Eklenen Dünya Mirası
Nakş-ı Cihan Meydanı (İmam Meydanı)
(14 Eylül 2017)
İsfahan Mescid-i Cuma
(13 Eylül 2017)
Yezd Tarihi Kenti
(12 Eylül 2017)
Günbed-i Kavus
(12 Eylül 2017)
Gülistan Sarayı
(11 Eylül 2017)
Meymand Kültürel Peyjazı
(08 Eylül 2017)
Bisotun
(06 Eylül 2017)
Bem ve Kültürel Manzarası
(05 Eylül 2017)
Nevruz
(05 Eylül 2017)
Aş Pilav, Geleneksel Bir Yemek ve Tacikistan'daki Sosyal ve Kültürel Bağlamları
(04 Eylül 2017)